Prawo i Konie

Sprzedaż konia z zastrzeżeniem prawa własności. Czyli jak zabezpieczyć sobie zapłatę ceny.

Pojawiają się  przypadki, kiedy de facto zawieramy umowę  Sprzedaży konia,  ale termin zapłaty ceny za konia pozostaje odroczony. Dostajemy część ceny, na kolejną transze jednak musimy chwilę zaczekać … Intencją Sprzedawcy jest wówczas  chęć zabezpieczenia swoich  interesów finansowych.

Klienci często pytają  – jak mamy się zabezpieczyć ? Czy będziemy w razie czego mogli odebrać konia ? 

Niestety, bez odpowiednio sformułowanych zapisów umownych nie !

Ogólną zasadą w przypadku umów sprzedaży koni jest, że umowa sprzedaży rzeczy ruchomych oznaczonych co do tożsamości przenosi ich własność na kupującego już z chwilą jej zawarcia (art. 155 § 1 k.c.).

Tym samym własność konia przechodzi na kupującego zasadniczo już w chwili zawarcia umowy sprzedaży, niezależnie od tego, czy uiści on później cenę, czy nie.

Taki stan rzeczy może być niekorzystny dla sprzedającego w szczególności w sytuacji, gdy koń jest wydawany przed zapłatą całej ceny. Kupujący będąc już w posiadaniu zwierzęcia może odmówić zapłaty pozostałej kwoty lub też odwlekać to w czasie. W przypadku kiedy w umowie sprzedaży nie postanowimy inaczej, co do zasady, pomimo, iż nie otrzymaliśmy całej uzgodnionej kwoty, nowy właściciel konia może swobodnie nim dysponować, a nawet sprzedać go osobie trzeciej. Sprzedawcy służy wprawdzie roszczenie o zapłatę ceny, lecz w przypadku niewypłacalności kupującego może się ono okazać nieskuteczne.

Stosownie do uregulowań zawartych w art. 589 k.c., każda sprzedaż połączona z elementem kredytowym, tj. gdy zapłata całości lub choćby części ceny ma nastąpić w przyszłości, a w tym i sprzedaż na raty, może być powiązana z zastrzeżeniem, że własność rzeczy przejdzie na kupującego dopiero po zapłaceniu całej ceny (łac. pactum reservati dominii).

Sprzedawca stara się w ten sposób zapobiec temu, by kupujący mógł przed zapłatą ceny swobodnie rozporządzać rzeczą, a w szczególności zbyć ją osobom trzecim. Kupujący narażałby się bowiem wówczas zarówno na sankcje cywilnoprawne, jak i karnoprawne za sprzeniewierzenie.

Według kodeksu cywilnego zastrzeżenie prawa własności rzeczy przez sprzedawcę, aż do momentu całkowitego uiszczenia ceny kupna traktuje się, w razie wątpliwości, jako sprzedaż dokonaną pod warunkiem zawieszającym (art. 589 k.c.). Ziszczenie się warunku powoduje zatem z mocy samego prawa przejście własności rzeczy na kupującego.

Zastrzeżenie własności przez sprzedawcę ma na celu zabezpieczenie kwestii związanych z zapłatą ceny.

Kupujący, któremu koń został wydany, jest z mocy umowy sprzedaży uprawniony do posiadania go, pomimo że nie stał się on jeszcze formalnie jego właścicielem. Kupujący traci jednak swoje uprawnienie do posiadania konia razie niezapłacenia ceny w umówionym czasie. Uprawnienie do posiadania konia traci już w momencie zwłoki w zapłacie ceny. Zastrzeżenie własności przez sprzedawcę umożliwia Sprzedawcy odzyskania konia z tej przyczyny, że kupujący nie wywiązał się w terminie z obowiązku zapłaty ceny. Należy jednak pamiętać, iż wydanie konia przed zapłatą całej ceny, nawet w sytuacji, gdy sprzedawca zastrzegł sobie prawo własności, wiąże się z istotnym ryzykiem.

Kupujący jest uprawniony bowiem do korzystania z konia , a co za tym idzie istnieje ryzyko iż np. podczas użytkowania konia doprowadzi do powstania kontuzji czy też w niewłaściwy sposób prowadzony będzie trening. Poza kwestią właściwego użytkowania zwierzęcia ryzyko dotyczy takich sytuacji jak możliwość sprzedaży konia osobie trzeciej. Jeżeli ów osoba trzecia w dobrej wierze obejmie konia w posiadanie, uzyska jego własność (art. 169 § 1 k.c.), to w konsekwencji sprzedawca utraci własność rzeczy. Oczywiście sprzedawcy w takiej sytuacji będzie przysługiwać roszczenie o odszkodowanie od nierzetelnego kupującego, ale nie będzie mógł występować z roszczeniami wobec osoby, która nabyła własność jego konia w dobrej wierze – oczywiście nie wiedząc o tym iż Sprzedawca nie był de facto uprawniony do rozporządzenia koniem.

O swoje interesy warto zatem zawsze zadbać w profesjonalnie przygotowanej umowie.

Radca Prawny Elżbieta Liberda

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin

Dodaj komentarz


Zadzwoń po wyczerpującą informacje

(+48) 607 504 320

info@prawoikonie.pl